نخستین نشست از مجموعه نشستهای حکمرانی علم و فناوری تحت عنوان «آسیبشناسی تعاملات پژوهشگران اجتماعی و دستگاههای اجرایی استان در راستای حکمرانی علم و فناوری» در تاریخ 22 آبان ماه 1403، با حضور معاون پژوهش و فناوری، مدیران این معاونت و نمایندگان سازمان های استانی در اتاق شورای معاونت پژوهش و فناوری برگزار شد.
دکتر علی مسرور نودهی عضو هیات علمی گروه علوم اجتماعی و دبیر این جلسه با بیان اینکه این نشست مقدمهای بر سلسله نشستهای تخصصی در حوزه حکمرانی علم و فناوری است گفت: در نشست های آتی به ارائه الگوهای موفق انجام گرفته در این حوزه پرداخته خواهد شد.
دکتر جواد صیاد امین مدیر ارتباط با جامعه و صنعت دانشگاه هم در این نشست به مهمترین اقدامات انجام شده از سوی دانشگاه در راستای تسهیلگری ارتباط دستگاههای اجرایی با بدنه پژوهشگران دانشگاه خصوصاً در زمینه پژوهشهای اجتماعی اشاره کرد و راهاندازی میزهای تخصصی در این دفتر را گامی مهم در این ارتباط ارزیابی کرد.
دکتر رضا علیزاده عضو هیات علمی پژوهشکده گیلان شناسی نیز در این نشست مهمترین آسیبهای مبتلا به طرحهای حوزه علوم اجتماعی را محدودیت بودجه، دیربازده بودن این طرحها و وجود مشکل در بدنه نیروی انسانی متخصص در این حوزه دانست و ضعفهای عمده موجود در زمینه طرحهای پژوهشی را به سه بخش انگیزشی، مدیریتی و ساختاری/قانونی تقسیم نمود که نیازمند بررسی و تحلیل بیشتر است.
دکتر مجید یاسوری عضو هیات علمی گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری هم در این نشست، مسئله را در بخش اول و زیربنایی موضوع و اراده دستگاههای متولی در اصلاح امور جستجو کرد. اینکه آیا برگزاری جلساتی از این دست را میتوان به معنای رویکرد علم مدار نظام حکمرانی دانست و به فال نیک گرفت؟
وی در ادامه ضعفهای اساسی موجود در عرصه پژوهشهای اجتماعی را اعتقاد پایین جامعه مدیریتی و اجرایی به مفید بودن علم و فناوری در عرصه تصمیم گیری دانست. وی گفت: نکته دیگر عدم ارزشیابی منصفانه و بیطرفانه عملکرد مدیران است که در کنار عدم وجود اراده به استفاده از نتایج، مقاومت بخش سنتی در برابر علم، دسترسی محدود پژوهشگران به دادههای اجتماعی، سهم بسیار پایین توسعه در نظام بودجهبندی کشور و مأموریتگرا بودن نظام برنامهریزی موجب ضعف در نظام حکمرانی کشور شده است.
دکتر علی اکبر سالاری پور عضو هیات علمی دانشکده هنر و معماری هم در این نشست یکی از آسیبهای اساسی موجود در حوزه آسیبهای اجتماعی در دستگاههای اجرایی استان را اعتقاد به مدیر محوری به جای برنامه محوری عنوان کرد. وی گفت: به نظر میرسد در این دستگاهها تغییر مدیر موجب عدم استفاده از یافتههای پژوهشهای اجتماعی میشود و اساساً وجود این نیاز انکار میشود.
دکتر سالاری پور ادامه داد: فقدان زبان مشترک و عدم باور به توانمندی پژوهشگران در انجام اقدامات عملی میشود. به نظر میرسد در خصوص اینکه مدیران چه جایگاه و اهمیتی برای مطالعه و علم قائل هستند نیاز به پژوهشهای جدی وجود دارد. سیستمهای حکمرانی مبتنی بر رویکرد بالا به پایین دارای ویژگیهایی همچون غیرمشارکتی بودن، دستوری بودن و بینیاز از پژوهش بودن را داراست. پیامد این الگوی مدیریتی را میتوان غلبه تصمیمگیری بر تصمیمسازی دانست. در شرایطی که تصمیمگیری اساساً توسط مقام مسئول و با تکیه بر تفکرات، ترجیحات و صلاحدیدهای اوست، در تصمیمسازی نیاز به پژوهش، مسئله شناسی و ارائه گزینههاست.
شایان ذکر است در این نشست نمایندگان استانداری، نیروی انتظامی، آموزش و پرورش و مدیریت و برنامه ریزی استان هم به ارائه دیدگاه ها و نظرهای خود در راستای شناخت بهتر موانع و کاستیهای موجود بر سر راه استفاده بهینه از ظرفیتهای علمی موجود در دانشگاههای استان پرداختند.

